السيد الخميني
114
ولايت فقيه ( حكومت اسلامى ) ( موسوعة الإمام الخميني 21 ) ( فارسى )
فضايل و اوصاف آنها مىباشد و يكى از فضايل آنان اين است كه ورثهء انبيا هستند . وارث انبيا بودن وقتى براى آنان فضيلت است كه مانند انبيا ولايت ( حكومت ) بر مردم داشته و واجب الاطاعه باشند . و اما اينكه ذيل روايت دارد : « إنَّ الأَنبِياءَ لَم يُوَرّثوُا دِيناراً وَلا دِرهَماً » معنايش اين نيست كه انبيا غير از علم و حديث هيچ ارث نمىگذارند . بلكه اين جمله كنايه از اين است كه آنان با اينكه ولىّ امر بوده و حكومت بر مردم دارند ، رجال الهى هستند ، افرادى مادى نيستند تا در پى جمعآورى زخارف دنيوى باشند ، و اينكه اسلوب حكومت انبيا غير از حكومت سلطنتى و حكومتهاى متداول است كه براى متصدى خود مايهء مال اندوزى و كامرانى مىشود . وضع زندگى پيغمبر اكرم صلى الله عليه و آله و سلم بسيار ساده بود . از مقام و منصب خود به نفع زندگى مادى استفاده نكردند تا چيزى از خود به جاى گذارند و آنچه را كه باقى گذاشتند علم است كه اشرف امور مىباشد ، خصوصاً علمى كه از ناحيهء حق تعالى باشد . و خصوص « علم » را كه در روايت ذكر كرده شايد به همين جهت بوده است . بنابراين ، نمىتوان گفت چون در اين روايت كه اوصاف علما بيان شده وراثت در علم و عدم توريث مال در آن ذكر شده ، ظاهر است در اين معنا كه علما منحصراً علم و حديث را ارث مىبرند . در بعضى موارد ، اين حديث به جملهء « مَا تَرَكْناهُ صَدَقَة » تذييل شده است « 1 » كه جزو حديث نيست و روى جهت سياسى به حديث اضافه شده ، چون اين حديث در فقه عامه هم مىباشد « 2 » . نهايت چيزى كه در اينجا مىتوان گفت اين است كه با احتمال به اينكه اين
--> ( 1 ) . المسند ، أحمد بن حنبل ، ج 1 ، ص 190 ، حديث 58 ؛ صحيح مسلم ، ج 4 ، ص 28 ، حديث 49 ؛ سنن الترمذي ، ج 3 ، ص 82 ، حديث 1659 . ( 2 ) . المسند ، أحمد بن حنبل ، ج 16 ، ص 71 ، حديث 21612 ؛ سنن الدارمي ، ج 1 ، ص 98 ؛ سنن الترمذي ، ج 4 ، ص 153 ، حديث 2823 ؛ كنز العمّال ، ج 10 ، ص 146 ، حديث 28746 .